Spades
Een spade steekt door de grond, een bats verplaatst hem, en dat verschil verklaart waarom je met de verkeerde van de twee twee keer zoveel werk hebt. Wie een spade koopt voor spitwerk wil een smal, vlak blad met een scherpe onderkant, zodat je met je voet door zode en wortels heen komt.
- Modellen voor spitten, planten, draineren en kabelwerk
- Gepolijst en gehard staal dat minder snel aankleeft in klei
- T-steel, Engelse kruk of fiberglas, met opstap waar het telt
Welk model spade bij welk werk
Er zijn vier bladvormen die je in een Nederlandse tuin tegenkomt, en ze zijn slecht uitwisselbaar.
- Spitspade: blad van ongeveer 28 bij 18 cm, de allrounder voor spitten en plantgaten
- Plantspade of distelsteker: smaller en langer, gaat diep tussen bestaande beplanting door
- Kabelspade: smal en zwaar, bedoeld om een rechte sleuf te steken
- Draineerboorspade: gebogen blad voor een smalle, diepe geul
Werk je vooral in een border met bestaande planten, dan is een plantspade prettiger dan een spitspade, omdat je de buren niet raakt. Ga je een heel bed omzetten, dan wil je juist de brede spitspade.
Steel, kruk en opstap
De T-steel of Engelse kruk geeft de meeste controle bij het wrikken en is de klassieke keuze voor spitwerk. Een rechte steel geeft meer bereik en werkt prettiger als je veel plantgaten op afstand maakt.
Een opstap, het omgezette randje bovenop het blad, klinkt als een detail. Het scheelt je schoenzool en het laat je met je volle gewicht duwen zonder dat je voet wegglijdt. Wie een hele middag spit wil hem niet missen.
Essen veert mee en ligt warm in de hand, fiberglas is stijver en lichter en trekt zich niets aan van vocht. Beide gaan lang mee, het is vooral een kwestie van voorkeur.
Waaraan je kwaliteit herkent
Gepolijst en gehard staal glijdt makkelijker de grond in en houdt de snijrand recht. Ruw plaatstaal plakt vol in klei en krult om zodra je een steen raakt, en die vorm krijg je er nooit meer uit.
Kijk daarnaast naar de overgang van blad naar steel. Een lange dul met twee klinknagels of een doorgetrokken schacht draagt de kracht over het hele blad. Dat is precies de plek waar goedkope spades het begeven, meestal op het moment dat je aan het wrikken bent.
Spitten zonder rugklachten
De techniek doet meer voor je rug dan het gereedschap, maar het gereedschap maakt de techniek mogelijk.
- Steek recht naar beneden in plaats van schuin, dan snijdt het blad in plaats van te wrikken
- Laat je lichaamsgewicht op de opstap het werk doen en duw niet met je armen
- Til met gebogen knieën en draai met je voeten mee in plaats van met je romp
- Neem kleine happen, want een volle spade natte klei weegt al gauw tien kilo
Spit op vochtige grond, niet op natte of bevroren grond. Op natte klei smeer je de wanden van het spitgat dicht en dat verpest de structuur voor de rest van het seizoen. Wil je de bodem juist zoveel mogelijk met rust laten, gebruik dan een cultivator die alleen de bovenlaag losbreekt.
Onderhoud
Maak het blad na gebruik schoon en zet een paar keer per seizoen de snijrand bij met een platte vijl. Een scherpe spade snijdt door wortels heen in plaats van erop te stuiteren, en dat scheelt de helft van je energie.
Wrijf de essen steel een keer per jaar in met lijnolie. Meer gereedschap van deze merken vind je bij Spear & Jackson. Voor het verplaatsen van grond en zand pak je geen spade maar de batsen en scheppen.
Spade bestellen bij inTuinen.nl
We verkopen aan hoveniers, kwekers en particulieren en voeren merken waarvan het staal te slijpen is. Weet je niet welke steellengte bij je past, meet dan tot je heup: daar hoort het handvat van een T-steel ongeveer te komen.
Elke spade uit dit assortiment gaat bij bestellen voor 13:00 uur dezelfde dag mee.
